Arabada video izlemekten umumi çeşmede araç yıkamaya kadar günlük hayatta çoğumuzun farkında olmadığı yasaklar var. Bazıları ülke genelinde geçerliyken bazıları belediyelerin yerel düzenlemelerine dayanıyor.
Birçok kişi hangi davranışların idari yaptırıma yol açabileceğini bilmiyor. Oysa trafik kurallarından çevre temizliğine, kamusal alanların kullanımından gürültüye kadar uzanan mevzuat, gündelik yaşamın ayrıntılarını da düzenliyor.
İşte Türkiye’de varlığından herkesin haberdar olmadığı, bazıları oldukça şaşırtıcı 10 yasak.
1-Arabada video izlemek
Araç kullanırken sürücünün görüş ve kullanım alanında kalan ekrandan video veya televizyon yayını izlemesi yasak. Karayolları Trafik Yönetmeliği’nde 2026’da yapılan düzenleme, navigasyon ve sürüş yardımı gibi amaçlarla kullanılan cihazları ise bu yasağın dışında tutuyor.
2-Otomobile istediğin ses sistemini takmak
Otomobile ek hoparlör, amplifikatör veya subwoofer takmak konusunda da sınırlamalar var. Yönetmelik, araç üreticisinin belirlediği sistemleri saklı tutarken bagajda bir adet, en fazla 45 Hz subwoofer ile bir adet, en fazla 300 watt amplifikatöre izin veriyor. Ancak sesin araç dışına taşarak kamunun huzurunu bozması halinde yaptırım uygulanabiliyor.
3-İstediğin duvara afiş asmak
Bir etkinliği duyurmak veya reklam yapmak amacıyla sokaktaki duvarlara, parklara ya da kamuya ait alanlara izinsiz afiş asmak serbest değil. Kabahatler Kanunu’nun 42. maddesi, izin alınmadan afiş ve ilan asılmasını idari yaptırıma bağlıyor. İzin verilen afişlerin süresi dolduğunda kaldırılması da gerekiyor.
4-Çöpü istediğin yere bırakmak
Çöp ve evsel atıkları bunların toplanması veya depolanması için ayrılmış alanların dışına atmak yasak. İnşaat atıkları için de ayrı hükümler bulunuyor. Kabahatler Kanunu, bu tür davranışlara ilişkin idari yaptırımları düzenliyor.
5-Sokakta yüksek sesle müzik dinlemek
Müziğin sesini açmak her koşulda yasak değil. Ancak başkalarının huzurunu bozacak düzeyde gürültüye neden olmak Kabahatler Kanunu kapsamında yaptırıma yol açabiliyor. Belediyelerin yerel düzenlemeleri de kamusal alanlarda hoparlörle yayın yapılmasını ve çevreyi rahatsız edecek şekilde müzik dinlenmesini sınırlandırabiliyor.
6-Umumi çeşmede otomobil yıkamak
Umumi çeşmeler yalnızca su alınan yerler değil, ortak kullanım alanları. Bazı belediyelerin yönetmelikleri, çeşmelerden hortumla veya araçlarla su almayı; buralarda otomobil, eşya ya da hayvan yıkamayı yasaklıyor.
Örneğin Datça Belediyesi’nin emir ve yasaklar yönetmeliğinde umumi çeşmelerden araç ve ekipmanlarla su alınması, çeşme çevresinin kirletilmesi ve bu alanlarda araç yıkanması yasaklanan davranışlar arasında sayılıyor.
7-Parkta her yerde mangal yakmak
Parklar ve mesire alanları, her noktada ateş yakılabilecek yerler değil. Bazı belediyeler mangal ve açık ateşi yalnızca belirlenmiş alanlarda serbest bırakıyor; bazıları ise cadde, sokak, kaldırım ve parklarda mangalı yasaklıyor.
Şavşat Belediyesi’nin yönetmeliği de park, cadde, sokak ve kaldırımlarda açık ateş ve mangal yakılmasını yasaklıyor. Dolayısıyla piknik planı yaparken yalnızca alanın kamuya açık olmasına güvenmemek gerekiyor.
8-Sokakta izinsiz müzik veya yayın yapmak
Sokakta müzik yapmak, çalgı çalmak ya da hoparlörle yayın yapmak her yerde aynı kurallara tabi değil. Belediyeler, kamusal alanlarda izinsiz çalgıcılığı ve çevreyi rahatsız edecek ses yayınlarını sınırlayabiliyor. Bazı yerlerde bunun için belirlenmiş alanlar veya izin prosedürleri bulunuyor.
9-Yerleşim alanında arı kovanı koymak
Arıcılık kırsal yaşamın olağan bir parçası olsa da yerleşim alanlarında sınırsız değil. Bazı belediyeler, meskûn bölgelerde arı beslenmesini veya kovan yerleştirilmesini izin ve mesafe koşullarına bağlıyor.
Örneğin Marmaris Belediyesi’nin düzenlemesi, yerleşim alanlarında gerekli izin belgesi olmadan ya da belirlenen mesafelerin dışında arı kovanı bulundurulmasını yasaklıyor.
10-Sokakta gelişigüzel mama ve yemek artığı bırakmak
Sokak hayvanlarını beslemekle çevreyi kirletmek aynı şey değil. Bazı belediyeler, kamusal alanlarda belirlenen beslenme noktalarının dışında; koku, haşere veya çevre kirliliğine yol açacak şekilde mama ve yemek artığı bırakılmasını yasaklıyor.
Marmaris Belediyesi’nin 2026 tarihli yönetmeliğinde de belirlenmiş beslenme noktaları dışında, çevre kirliliğine ve benzeri sorunlara neden olacak biçimde gelişigüzel mama ve gıda artığı bırakılması yasaklar arasında yer alıyor.
Bu örneklerin önemli bir bölümü yerel yönetimlerin yetkileri kapsamında düzenleniyor. Bir belediyede yasak olan bir davranış, başka bir yerde aynı şekilde düzenlenmemiş olabilir. Trafik ve Kabahatler Kanunu gibi ülke çapında geçerli mevzuat ile belediyelerin yerel yönetmeliklerini birbirine karıştırmamak gerekiyor.
İlgili yazı:
***
Medya Günlüğü sosyal medya hesapları:
