Sadece Moskova’nın değil, dünyanın en güzel mağazalarından biri olan, ancak serbest piyasaya yenik düşerek kapılarını kapatmak zorunda kalan ünlü Yeliseyevski, 125. kuruluş yıl dönümünü hüzünlü bir şekilde kutladı.
5 Şubat 1901 tarihinde 18. yüzyıldan kalma bir binada açılan Yeliseyevski müze-saray karışımı dekorasyonuyla hep ünlü ve en prestijli mağaza oldu. Yeliseyev ailesi tarafından açılan mağaza, sadece bir market olmanın ötesine geçmiş; zamanla Moskova’nın sosyal ve kültürel yaşamının ayrılmaz bir parçası haline geldi.
Yeliseyevski’nin mimarisi ve iç dekorasyonu, açıldığı dönemin zengin zevkini yansıtan neo-barok ve görkemli detaylarla bezeliydi, büyük kristal avizeler, sütunlar ve zarif süslemeleriyle dikkat çekerdi. Bu özellikleri nedeniyle mağaza, adeta bir gurme yeme-içme mabedi gibi görülürdü. Özellikle 19. yüzyılın sonlarında ve 20. yüzyılın başlarında Moskova’nın elit kesiminin uğrak noktası olarak biliniyordu.
Tarih boyunca siyasi ve ekonomik pek çok değişimden geçen mağaza, 1917 Bolşevik Devrimi sonrasında millîleştirildi ve “Gastronom No. 1” adıyla faaliyetini sürdürdü.
Özellikle Sovyet döneminde piyasaya bulunmayan yiyecek ve içeceklerin en kalitelisini müşterilerine sunan mağazanın önünden kuyruklar hiç eksik olmazdı. Bazı yerli ve yabancı turistler ise mağazayı fotoğraflarını çekmek için gezerdi.
Ancak, Çarlık dönemini, Sovyetler Birliği’ni ve piyasaya ekonomisine geçen Rusya’yı gören Yeliseyevski değişen piyasa koşullarına daha fazla direnemedi ve kapandı. Şimdi yerine içinde lokanta, “fast food” ve kafelerin bulunduğu lüks bir yeme içme alanı açılacak.
Kremlin’de sadece birkaç dakika yürüme mesafesinde bulunan mağaza, 1990’ların başında yani Rusya’nın piyasaya ekonomisine geçmesinden sonra sarsıntılı bir sürece girdi. Koronavirüs dönemindeki kapanma da mağaza için sonun başlangıcı oldu.
Yeliseyevski’nin önündeki araba park etmenin neredeyse olanaksız olması ve bölgede yaşayanların yavaş yavaş Moskova dışına taşınmasıyla müşteri sayısı azalmaya başladı. Ayrıca, bir zamanlar Yeliseyevski’ye özgü olan gıda ürünlerini artık ara sokaklardaki mini marketlerde bile üstelik çok daha ucuza bulmak mümkün hale geldiği için mağaza özgünlüğünü yitirdi.
Özellikle yaşlı Moskovalılar mağazanın mutlaka korunması gerektiğini söylese de Yeliseyevski kuruluşunun 125. yılını kapıları kapalı kutlamak zorunda kaldı.
***
Medya Günlüğü sosyal medya hesapları:
