Türkiye Gazeteciler Cemiyeti (TGC), görev yaparken öldürülen gazetecileri 6 Nisan Pazartesi günü Hasan Fehmi’nin mezarı başında anacak.
Basının ilk şehidi olarak tarihe geçen Hasan Fehmi’nin öldürüldüğü 6 Nisan günü TGC tarafından “Öldürülen Gazeteciler Günü” olarak kabul ediliyor.
Serbesti Gazetesi’ndeki yazılarında İttihat ve Terakki yönetimini sert bir dille eleştiren Hasan Fehmi 6 Nisan 1909 günü Galata Köprüsü üzerinde öldürülmüştü.
Öldürülmesinden sonra gelişen olaylar, İttihat ve Terakki yönetimine karşı gelişen 31 Mart Ayaklanmasını tetiklemişti. Gazetecilik mesleğinin verdiği ilk kayıp olan Hasan Fehmi Efendi’nin 6 Nisan 1909’da Galata Köprüsü’nde öldürülmesinden bu yana geçen 117 yılda çok sayıda gazeteci kurşunlara, bombalara hedef olarak yaşamını yitirdi. Hasan Fehmi Bey’in toprağa verildiği tarih olan 6 Nisan günü, 1997 yılında TGC Yönetim Kurulu’nun aldığı kararla “Şehit Gazeteciler Günü” olarak kabul edildi. 2005 yılında yine TGC’nin aldığı kararla günün adı “Öldürülen Gazeteciler Günü” olarak değiştirildi.
Öldürülen gazeteciler konusunda basın meslek kuruluşlarıyla farklı sayılar veriyor. Türkiye Gazeteciler Cemiyeti (TGC) öldürülen gazeteci sayısını 67, Çağdaş Gazeteciler Derneğine (ÇGD) ise 82 olarak açıklıyor. ÇGD ayrıca, 1905 yılında Adana’da cezaevindeyken bir kuyuya atlayarak intihar ettiği açıklanan muhalif Tevfik Nevzat Hikmet’i şüpheli ölümü nedeniyle ilk basın şehidi kabul ediyor.
ÇGD’ye göre Türkiye’de öldürülen gazeteciler:
| ADI SOYADI | YAYIN ORGANI | YERİ | TARİH |
|---|---|---|---|
| 01-Tevfik Nevzat | Hikmet | Adana | 19 Mart 1905 |
| 02-Şair Hüseyin Kami | Alemdar-Konya | Konya | 26 Mart 1905 |
| 03-Hasan Fehmi Bey | Serbesti | İstanbul | 6 Nisan 1909 |
| 04-Ahmet Samim | Sada-i Millet | İstanbul | 9 Haziran 1910 |
| 05-Zeki Bey | Serbesti-Şehrah | İstanbul | 10 Temmuz 1911 |
| 06-Silahçı Tahsin | Silah-Bomba | İstanbul | 27 Temmuz 1914 |
| 07-Rupen Zartanyan | Yazar | İstanbul | 24 Nisan 1915 |
| 08-Siamanto | Yazar | İstanbul | 24 Nisan 1915 |
| 09-Yervant Sırmakeşliyan (Erukhan) | Yazar | İstanbul | 24 Nisan 1915 |
| 10-Armen Darian | Yazar | İstanbul | 24 Nisan 1915 |
| 11-Levon Laents | Yazar | İstanbul | 24 Nisan 1915 |
| 12-Tılgdadints | Yazar | İstanbul | 24 Nisan 1915 |
| 13-Krikor Zohrab | Gazeteci-Yazar | Urfa | 15 Temmuz 1915 |
| 14-Taniel Varujan | Yazar-Şair | Çankırı | 13 Ağustos 1915 |
| 15-Rupen Sevag | Şair | Çankırı | 1 Ağustos 1915 |
| 16-Hasan Tahsin (Osman Nevres) | Hukuk-u Beşer | İzmir | 15 Mayıs 1919 |
| 17-Ali Kemal | Peyami Sabah | İzmit | 6 Kasım 1922 |
| 18-Hüseyin Hilmi Bey (Sosyalist Hilmi) | İştirak – Medeniyet | İstanbul | 16 Kasım 1922 |
| 19-Ali Şükrü Bey | Tan | İzmit | 2 Nisan 1923 |
| 20-Hikmet Şevki Bey | Hakimilyet-i Milliye | Ankara | 28 Nisan 1930 |
| 21-Sabahattin Ali | Marko Paşa | Kırklareli | 16 Haziran 1948 |
| 22-Adem Yavuz | ANKA Ajansı | Kıbrıs | 26 Ağustos 1974 |
| 23-Ali İhsan Özgür | Politika | İstanbul | 22 Kasım 1978 |
| 24-Cengiz Polotkan | Hafta Sonu | Ankara | 1 Aralık 1978 |
| 25-Abdi İpekçi | Milliyet | İstanbul | 1 Şubat 1979 |
| 26-İlhan Darendelioğlu | Ortadoğu | İstanbul | 19 Kasım 1979 |
| 27-İsmail Gerçeksöz | Ortadoğu | İstanbul | 4 Nisan 1980 |
| 28-Ümit Kaftancıoğlu | TRT | İstanbul | 11 Nisan 1980 |
| 29-Muzaffer Feyzioğlu | Hizmet | Trabzon | 15 Nisan 1980 |
| 30-Recai Ünal | Demokrat | İstanbul | 22 Temmuz 1980 |
| 31-Mevlüt Işık | Türkiye | Ankara | 1 Haziran 1988 |
| 32-Seracettin Müftüoğlu | Hürriyet (Nusaybin) | Nusaybin | 28 Haziran 1989 |
| 33-Sami Başaran | Gazete | İstanbul | 7 Kasım 1989 |
| 34-Kamil Başaran | Gazete | İstanbul | 28 Şubat 1990 |
| 35-Çetin Emeç | Hürriyet | İstanbul | 7 Mart 1990 |
| 36-Turan Dursun | Yüzyıl 2000 Dergi | İstanbul | 4 Eylül 1990 |
| 37-Gündüz Etili | Yeni Günaydın | İstanbul | 18 Eylül 1991 |
| 38-Halit Güngen | 2000’e Doğru | Diyarbakır | 18 Şubat 1992 |
| 39-Cengiz Altun | Yeni Ülke | Batman | 24 Şubat 1992 |
| 40-İzzet Kezer | Sabah | Cizre | 23 Mart 1992 |
| 41-Bülent Ülkü | Körfeze Bakış | Bursa | 31 Mart 1992 |
| 42-Mecit Akgün | Yeni Ülke | Nusaybin | 2 Haziran 1992 |
| 43-Hafız Akdemir | Özgür Gündem | Diyarbakır | 8 Haziran 1992 |
| 44-Çetin Abayay | Özgür Halk | Batman | 29 Temmuz 1992 |
| 45-Yahya Orhan | Özgür Gündem | Gercüş | 31 Temmuz 1992 |
| 46-Hüseyin Deniz | Özgür Gündem | Ceylanpınar | 9 Ağustos 1992 |
| 47-Musa Anter | Özgür Gündem | Diyarbakır | 20 Eylül 1992 |
| 48-M. Sait Erten | Azadi-Denk | Diyarbakır | 3 Kasım 1992 |
| 49-Yaşar Aktay | Türkiye | Hani | 9 Kasım 1992 |
| 50-Hatip Kapçak | Hürriyet | Mazıdağı | 18 Kasım 1992 |
| 51-Namık Tarancı | Gerçek | Diyarbakır | 20 Kasım 1992 |
| 52-Uğur Mumcu | Cumhuriyet | Ankara | 24 Ocak 1993 |
| 53-Kemal Kılıç | Ö.Gündem-Y.Ülke | Şanlıurfa | 18 Şubat 1993 |
| 54-M. İhsan Karakuş | Silvan Gazetesi | Silvan | 13 Mart 1993 |
| 55-Ercan Gürel | HHA-Bergama | Bergama | 20 Mayıs 1993 |
| 56-Ömer Taşar | Milli Gazete | Saraybosna | 26 Haziran 1993 |
| 57-İhsan Uygur (Kayıp) | Sabah | İstanbul | 6 Temmuz 1993 |
| 58-Rıza Güneşer | Halkın Gücü | İstanbl | 14 Temmuz 1993 |
| 59-Ferhat Tepe | Özgür Gündem | Bitlis | 3 Ağustos 1993 |
| 60-Muzaffer Akkuş | Sabah-MİLHA Ajansı | Bingöl | 20 Eylül 1993 |
| 61-Ruhi Can Tul | Türkish Daily News | Kırıkkale | 14 Ocak 1994 |
| 62-Nazım Babaoğlu (Kayıp) | Özgür Gündem | Siverek | 12 Mart 1994 |
| 63-Kamil Koşapınar | Zaman | Erzurum | 19 Mart 1994 |
| 64-Erol Akgün | Devrimci Çözüm | Gebze | 8 Eylül 1994 |
| 65-Bahri Işık | Çağdaş Marmara | İstanbul | 17 Eylül 1994 |
| 66-Ersin Yıldız | Özgür Ülke | İstanbul | 3 Aralık 1994 |
| 67-Onat Kutlar | Cumhuriyet | İstanbul | 11 Ocak 1995 |
| 68-Bekir Kutmangil | Yeni Günaydın | İstanbul | 23 Mayıs 1995 |
| 69-Nail Aydın | Son Haber | Giresun | 28 Temmuz 1995 |
| 70-Sayfettin Tepe | Yeni Politika | Bitlis | 29 Ağustos 1995 |
| 71-Metin Göktepe | Evrensel | İstanbul | 8 Ocak 1996 |
| 72-Yemliha Kaya | Halkın Gücü | İstanbul | 27 Temmuz 1996 |
| 73-Ünal Mesutoğlu | TRT | İzmir | 8 Kasım 1997 |
| 74-Mehmet Topaloğlu | Kurtuluş | Adana | 28 Ocak 1998 |
| 75-Ahmet Taner Kışlalı | Cumhuriyet | Ankara | 21 Ekim 1999 |
| 76-Hrant Dink | Agos | İstanbul | 19 Ocak 2007 |
| 77-Cihan Hayırsevener | Güney Marmara’da Yaşam | Balıkesir / Bandırma | 18 Aralık 2009 |
| 78-Haydar Meriç | Rumeli 39 | Kırklareli | 18 Haziran 2011 |
| 79-Nuh Köklü | İstanbul | 17 Şubat 2015 |
| 80-Mustafa Cambaz | İstanbul | 15 Temmuz 2016 | |
| 81-Güngör Aslan | Ses Kocaeli Gazetesi | Kocaeli | 19 Şubat 2022 |
| 82-Hakan Tosun | Bağımsız Gazeteci | İstanbul | 13 Ekim 2025 |
Görsel: yenisoluk.com
***
Medya Günlüğü sosyal medya hesapları:
