Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, Türkiye’de eğitim politikalarının en çok tartışılan isimlerinden biri.
2013’te Milli Eğitim Bakanlığı Müsteşarlığı görevine getirilmesiyle başlayan bürokratik yükselişi, 2023’te bakanlık koltuğuna oturmasıyla yeni bir aşamaya geçti. Tekin’in adı, özellikle Öğrenci Andı’nın kaldırılması, dershanelerin dönüştürülmesi, imam hatip okullarının yaygınlaşması, vakıf ve derneklerle yapılan protokoller, yeni müfredat ve laiklik tartışmalarıyla anılıyor.
Son olarak 12 Kasım 2026’da TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda yaşanan tartışma, Tekin’i yeniden kamuoyunun gündemine taşıdı. Muhalefet milletvekillerinin MESEM’lerde yaşanan öğrenci ölümlerini protesto etmesine “Şovunu dışarıda yap” diye karşılık veren Bakan, aynı görüşmelerde bir milletvekiline yönelik “Sen ahlaksız bir yalancısın” sözleriyle de tepki çekti.
Ancak Yusuf Tekin’in eğitim politikalarındaki etkisini anlamak için yalnızca bakanlık dönemine değil, daha önce üstlendiği görevlere de bakmak gerekiyor.
1970 yılında Erzurum’un Tortum ilçesinde doğan Yusuf Tekin, ilk ve orta öğrenimini Rize’de tamamladı. 1994’te Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Kamu Yönetimi Bölümü’nden mezun oldu. Aynı yıl akademik kariyerine başladı; 1997’de yüksek lisansını, 2002’de doktorasını tamamladı. Üniversitelerde öğretim üyeliği yaptı, 2007’de doçent, daha sonra profesör oldu.
2009’da Polis Akademisi Güvenlik Bilimleri Fakültesi’ne atandı, 2011’de Gençlik ve Spor Bakan Yardımcılığı görevini üstlendi. Eğitim yönetimindeki asıl etkili dönemi ise 2013’te Milli Eğitim Bakanlığı Müsteşarı olmasıyla başladı.
2013 – Öğrenci Andı kaldırıldı
Tekin’in müsteşarlığa başlamasından kısa süre sonra, 2 Ekim 2013’te yapılan yönetmelik değişikliğiyle okullarda yıllardır okutulan Öğrenci Andı uygulaması kaldırıldı. Karar, kamuoyunda geniş tartışmalara yol açtı. Tekin, daha sonra yaptığı açıklamalarda Andımız’ın tek tip vatandaş yetiştirme anlayışının bir ürünü olduğunu savundu. Uygulamanın kaldırılması, eğitimde milli kimlik ve laiklik tartışmalarının önemli başlıklarından biri haline geldi.
2014 – Dershaneler dönüştürüldü
Müsteşarlık döneminin en önemli düzenlemelerinden biri dershanelerin özel okullara dönüştürülmesini öngören yasal değişiklikti. 14 Mart 2014’te yayımlanan düzenlemeyle dershanelerin mevcut statülerinin sona erdirilmesi ve özel öğretim kurumlarına dönüşmeleri için süreç başlatıldı.
Tekin, o dönemde dershanelerin kapatılmadığını, özel okula dönüştürüldüğünü savundu. Kendisinin daha sonraki açıklamalarında bu politikayı, eğitim sisteminin dershanelere bağımlılığını azaltma ve okulların işlevini güçlendirme amacıyla açıkladığı görüldü. Düzenleme ise özellikle dershanelerin kapatılmasının eğitim alanındaki rekabete ve özel sektöre etkileri bakımından tartışıldı.
2014-2015 – Hafızlık projesi
Örgün Eğitimle Birlikte Hafızlık Projesi, 2014-2015 eğitim öğretim yılında uygulamaya konuldu. İmam hatip ortaokullarında başlayan proje, öğrencilerin normal eğitimlerini sürdürürken hafızlık eğitimi almalarını öngörüyordu. Uygulama, din eğitiminin örgün eğitim içindeki yeri konusunda farklı değerlendirmelere neden oldu.
Tekin’in müsteşarlığı döneminde imam hatip ortaokullarının ve liselerinin sayısı ile öğrenci kapasitesi arttı. Ancak bu genişleme, 2012’de yürürlüğe giren 4+4+4 eğitim sistemiyle başlamıştı.
2018 – Üniversiteye dönüş
Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’ne geçilmesiyle Milli Eğitim Bakanlığı müsteşarlığı makamı kaldırıldı. Tekin akademiye döndü ve 15 Eylül 2018’de Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Rektörlüğü görevine başladı. Bu görevi 2023’e kadar sürdürdü.
2023 – Yeni görev, yeni tartışmalar
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 4 Haziran 2023’te Yusuf Tekin’i Milli Eğitim Bakanı olarak atadı. Tekin’in göreve gelmesinin ardından Bakanlığın eğitim politikalarında milli ve manevi değerleri öne çıkaran yaklaşımı daha belirgin hale geldi.
Bakanlığın vakıf ve derneklerle iş birlikleri de bu dönemin tartışmalı başlıklarından biri oldu. Tekin, 2023’te TBMM’deki bütçe görüşmelerinde, muhalefetin tarikat ve cemaat olarak nitelendirdiği kuruluşlarla yapılan protokolleri savundu. “Sizin tarikat, cemaat dediğiniz, bizim STK dediğimiz yapılarla toplam 10 protokolümüz vardır” sözleri kamuoyunda geniş yankı buldu.
Bakanlık, bu kuruluşları sivil toplum örgütleri olarak tanımlarken eleştiriler, devlet okullarında dini yapıların etkisinin artabileceği ve kamusal eğitimin laiklik ilkesinden uzaklaşabileceği üzerinde yoğunlaştı.
Aynı yıl okul öncesi ve ilköğretim kurumlarına ilişkin yönetmelik değişikliğiyle mescit açılmasına yönelik düzenleme de tartışma yarattı. Önceki yönetmelikte bulunan “talep edilmesi halinde mescit açılabileceği” ifadesinin değiştirilmesi, okullardaki dini uygulamalar konusunda yeni bir tartışma başlattı.
2024 – Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli
Tekin’in bakanlık dönemindeki en kapsamlı adımlarından biri yeni müfredat oldu. “Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli” adı verilen program, 2024’te onaylandı ve 2024-2025 eğitim öğretim yılında okul öncesi, ilkokul birinci sınıf, ortaokul beşinci sınıf ve lise dokuzuncu sınıflarda uygulanmaya başladı.
Bakanlık modeli; öğrencilerin zihinsel, sosyal, duygusal, fiziksel ve ahlaki gelişimini birlikte ele alan, beceri odaklı ve milli-manevi değerleri öne çıkaran bir yaklaşım olarak tanıttı.
Ancak müfredatın içeriği, bazı derslerdeki değişiklikler, din ve değerler eğitiminin ağırlığı ve bilimsel eğitim ilkeleri bakımından eleştirildi. Eğitim sendikaları ve bazı akademisyenler, hazırlık sürecinin yeterince katılımcı olmadığını ve müfredatın ideolojik bir yön taşıdığını savundu. Bakanlık ise programın sadeleştirme ve beceri temelli eğitim hedefleri doğrultusunda hazırlandığını açıkladı.
2024 – Laiklik tartışması
Tekin’in Kasım 2024’te laiklik üzerine yaptığı açıklamalar da siyasi tartışmaya dönüştü. Bakan, geçmişteki laiklik uygulamalarını eleştiren ifadeler kullandı. CHP, açıklamaları nedeniyle hakkında suç duyurusunda bulundu.
2024-2025 – Mesleki eğitim ve MESEM
Mesleki Eğitim Merkezleri (MESEM), Tekin döneminde de genişletilen ve tartışmaların odağında kalan uygulamalardan biri oldu. Program, öğrencilerin eğitimlerini sürdürürken iş yerlerinde mesleki eğitim almalarını amaçlıyor. Bakanlık, uygulamanın meslek kazandırma ve istihdamı güçlendirme açısından önemli olduğunu savunuyor.
Ancak iş yerlerinde meydana gelen kazalar, çocukların çalışma koşulları ve bazı öğrencilerin hayatını kaybetmesi, MESEM’lere yönelik eleştirileri artırdı. Muhalefet ve eğitim alanındaki bazı kuruluşlar, uygulamanın çocuk emeği ve iş güvenliği bakımından ciddi sorunlar taşıdığını ileri sürdü. Bakanlık ise iş güvenliği tedbirlerinin artırılması gerektiğini belirtmekle birlikte mesleki eğitim modelinden vazgeçmeyeceğini açıkladı.
2024-2025 – Öğretmenlik sisteminde değişiklik
Ekim 2024’te kabul edilen Öğretmenlik Mesleği Kanunu ile öğretmen yetiştirme ve mesleğe giriş sisteminde yeni bir dönem başlatıldı. Bu kapsamda Milli Eğitim Akademisi kuruldu. 19 Mart 2025’te Akademi’nin yönetmeliği yayımlandı.
Yeni sistemde öğretmen adaylarının Akademi Giriş Sınavı’ndan sonra Akademi’de hazırlık eğitimi alması öngörüldü. Bakanlık bunu öğretmenlik mesleğinin niteliğini artıracak bir düzenleme olarak savundu. Eleştiriler ise eğitim fakültelerinin rolü, adayların uzun süreli eğitim süreci ve önceki KPSS-mülakat sisteminden kaynaklanan hak kayıpları üzerinde yoğunlaştı.
2025 – Eğitim politikalarının devamı
2025-2026 eğitim öğretim yılında “Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli”nin kapsamı kademeli olarak genişletildi. Mesleki eğitim politikaları da sürdürüldü. Tekin, yeni modelin milli ve manevi değerlerle çağdaş becerileri bir araya getirdiğini savunurken, muhalefet ve eğitim sendikaları müfredatın içeriği ile uygulama biçimini eleştirmeye devam etti.
Yusuf Tekin’in eğitim yönetimindeki etkisi, yalnızca 2023’te bakan olmasıyla başlamadı. 2013-2018 arasındaki müsteşarlık dönemi, bugünkü eğitim politikalarının önemli bir bölümünün şekillendiği yıllardı. Dershanelerin dönüştürülmesi, Öğrenci Andı’nın kaldırılması ve din eğitimi alanındaki uygulamalar bu dönemin öne çıkan başlıkları oldu.
Bakanlık döneminde ise yeni müfredat, vakıf ve derneklerle işbirlikleri, laiklik tartışmaları, öğretmen yetiştirme sistemi ve MESEM uygulamaları gündemin merkezine yerleşti.
Tekin, bu politikaları eğitim sistemini yenileme, milli ve manevi değerleri güçlendirme ve mesleki eğitimi geliştirme hedefleriyle savunuyor. Eleştiriler ise kamusal eğitimin niteliği, laiklik, bilimsel eğitim, çocukların korunması ve Bakanlığın sivil toplum kuruluşlarıyla ilişkileri üzerinde yoğunlaşıyor.
Son Meclis tartışması da bu uzun süredir devam eden görüş ayrılıklarının yeni bir yansıması oldu.
Fotoğraf: ANKA
***
Medya Günlüğü sosyal medya hesapları:
