Dünyanın üç farklı bölgesinde 25 Ekim’de yapılan seçimler, ülkelerin siyasi geleceği açısından önemli sonuçlar doğurdu. Brezilya’da solcu Devlet Başkanı Luiz Inácio Lula da Silva yeniden seçilirken Sırbistan’da Aleksandar Vučić’in siyasi hareketi tarihi bir yenilgiyle karşılaştı. Bulgaristan’da ise cumhurbaşkanlığı yarışının galibi ikinci turda belli olacak.
Brezilya’da 80 yaşındaki Devlet Başkanı Luiz Inácio Lula da Silva, ikinci turda aşırı sağcı siyasetçi Flávio Bolsonaro’yu yenerek dördüncü kez devlet başkanlığına seçildi.
Brezilya’nın resmi haber ajansı Agência Brasil’in aktardığı sonuçlara göre, oyların yüzde 98,2’si sayıldığında Lula geçerli oyların yüzde 51,75’ini aldı. Eski Devlet Başkanı Jair Bolsonaro’nun oğlu Flávio Bolsonaro ise yarışı kaybetti.
İlk turda rakibinin gerisinde kalan Lula, ikinci turda seçmen desteğini artırmayı başardı. Hayat pahalılığı, güvenlik ve ekonomik sorunların öne çıktığı kampanyada Lula, sosyal politikaları ve demokratik değerleri savunan bir çizgi izledi.
Sonuç, Latin Amerika’da son yıllarda güç kazanan sağ siyasetin karşısında solun da seçim kazanabileceğini gösterdi. Lula’nın zaferi, ABD Başkanı Donald Trump yönetimiyle ticaret ve dış politika alanlarında yaşanan görüş ayrılıkları nedeniyle Washington açısından da önem taşıyor.
Ancak seçim sonuçlarının ardından Flávio Bolsonaro’nun sonuçlara itiraz etmesi, ülkedeki siyasi kutuplaşmanın yeni dönemde de sürebileceğine işaret ediyor.
Sırbistan
Sırbistan’da öğrencilerin öncülük ettiği muhalif hareket, 25 Ekim’de yapılan erken genel seçimlerde büyük bir başarı kazandı. Cumhurbaşkanı Aleksandar Vuçiç yenilgiyi kabul etti.
Reuters’ın haberine göre Vuçiç, öğrenci hareketinin parlamentoda 135 ila 140 sandalye kazanmasını, kendilerinin ise 105 sandalyede kalmasını beklediklerini açıkladı. Kesin sonuçlar henüz açıklanmadı.
Seçim, 2024’te Novi Sad kentindeki tren istasyonunda meydana gelen ve 16 kişinin hayatını kaybettiği çökme faciasının ardından başlayan protestoların gölgesinde yapıldı. Öğrencilerin öncülük ettiği gösteriler, yolsuzluk iddialarına ve yönetimdeki otoriterleşmeye karşı geniş bir toplumsal harekete dönüşmüştü.
Vuçiç, 2014’ten bu yana başbakan veya cumhurbaşkanı olarak ülke siyasetinde belirleyici rol oynuyordu. Seçim sonuçları, uzun süredir iktidar çevresinde şekillenen siyasi düzen açısından önemli bir kırılma anlamına geliyor.
Bununla birlikte öğrenci hareketinin iktidara gelmesi, Sırbistan’ın dış politikasında nasıl bir değişim yaşanacağı sorusunu da gündeme getiriyor. Belgrad’ın Avrupa Birliği, Rusya ve Çin’le ilişkilerinde izleyeceği çizgi, yeni dönemin önemli başlıklarından biri olacak.
Bulgaristan
Bulgaristan’da 25 Ekim’de yapılan cumhurbaşkanlığı seçiminde hiçbir aday ilk turda kazanmak için gerekli oy oranına ulaşamadı.
Anadolu Ajansının aktardığı resmi olmayan sonuçlara göre, Cumhurbaşkanı Iliana Yotova yüzde 34,6 oyla ilk sırada yer aldı. Eski geçici başbakan Andrey Gyurov ise yüzde 32,7 ile ikinci oldu.
İki aday, 1 Kasım’da yapılacak ikinci turda karşı karşıya gelecek.
Seçimin dikkat çekici yönlerinden biri düşük katılım oldu. Resmi olmayan verilere göre seçmenlerin yalnızca yüzde 22,5’i sandığa gitti. Bu durum, Bulgaristan’da siyasetçilere ve siyasi sisteme duyulan güven konusundaki tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.
Yotova, Moskova’yla ilişkilerin iyileştirilmesini ve Ukrayna’daki savaşın diplomatik yollarla sona erdirilmesini savunuyor. Daha Batı yanlısı bir çizgide duran Gyurov ise Ukrayna’ya desteği ve Batılı müttefiklerle daha yakın iş birliğini öne çıkarıyor.
Dolayısıyla ikinci tur yalnızca iki aday arasındaki yarış olmayacak; Bulgaristan’ın Avrupa güvenliği ve Rusya’yla ilişkileri konusundaki yaklaşımı açısından da önem taşıyacak.
İlgili yazı:
***
Medya Günlüğü sosyal medya hesapları:
