Rusya’nın beş yıla yakın süredir devam eden Ukrayna savaşında en sıra dışı müttefiki Kuzey Kore oldu.
Pyongyang, Moskova’ya yalnızca top mermileri ve füzeler değil, yaklaşık 14-15 bin asker de gönderdi. Bu askerlerin önemli bölümü Ukrayna ordusunun 2024’te girdiği Rusya’nın Kursk bölgesinde savaştı.
Kesin sayı bilinmemekle birlikte Kuzey Kore birlikleri çatışmalarda ağır kayıplar verdi. Güney Kore istihbaratı Nisan 2025 itibarıyla Kuzey Kore askerlerinin yaklaşık 4.700 ölü ve yaralı, İngiliz Savunma Bakanlığı ise 6 binden fazla kayıp verdiğini iddia etti. Bu iddia doğruysa, ilk gönderilen 11 bin kişilik kuvvetin yarısından fazlasının kaybedildiği anlamına geliyor.
Peki Kuzey Kore ne aldı?
Rusya’nın karşılık olarak para, petrol, gıda ve çeşitli askeri teknolojiler sağladığı düşünüyor. Özellikle hava savunma sistemleri, uydu ve uzay teknolojisi ile modern silah sistemleri konusundaki Rus desteği dikkat çekiyor.
Belki de asıl büyük kazanç ise savaş tecrübesi oldu çünkü Kuzey Kore askerleri ilk kez bu ölçekte modern bir savaşta yer aldı; insan hava araçları (İHA), elektronik harp ve çağdaş savaş taktiklerini doğrudan sahada görme fırsatı buldu.
Rusya neden yabancı asker kullanıyor?
Elbette bunun nedeni Rusya’da asker kalmaması değil. Ancak savaşın uzaması ve yüksek kayıplar nedeniyle Moskova sürekli yeni insan gücüne ihtiyaç duyuyor.
Kremlin’in en büyük çekincesi ise, yeni bir kitlesel seferberlik. 2022’deki kısmi seferberlik Rusya’da ciddi toplumsal tepkiye yol açmış, çok sayıda kişi ülkeyi terk etmişti.
Bu nedenle Moskova, yeni bir seferberliğin siyasi maliyetinden kaçınmak için gönüllü askerlerden mahkûmlara, yabancı savaşçılardan Kuzey Kore birliklerine kadar farklı kaynaklara başvuruyor.
Merkezi Washington’da bulunan Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi Kuzey Kore askerlerini, Rusya’nın ikinci bir kitlesel seferberliğe gitmeden insan gücü açığını kapatma taktiğinin parçası olarak değerlendiriyor.
Ancak Kuzey Kore’nin Rusya için belki de askerlerinden daha önemli katkısı mühimmat. Pyongyang’ın gönderdiği milyonlarca top mermisi ve füze, Rusya’nın savaş kapasitesini sürdürmesinde önemli rol oynuyor.
Özetle ortaya şöyle bir alışveriş çıkıyor:
Kuzey Kore asker, mühimmat, füze ve iş gücü sağlıyor, karşılığında Rusya’dan para, enerji, gıda, askeri teknoloji ve diplomatik destek alıyor.
Bu nedenle Moskova-Pyongyang ilişkisi artık basit bir silah alışverişinin ötesine geçmiş durumda. Rusya savaşını sürdürmek için Kuzey Kore’nin kaynaklarından yararlanırken, Kuzey Kore de bu savaş sayesinde ordusunu ve askeri teknolojisini geliştirme fırsatı buluyor.
Konunun bir de bambaşka ve çok ilginç bir yönü var: Kuzey Kore için Rusya-Ukrayna savaşı sadece “asker ve silah karşılığında yardım” meselesi değil, aynı zamanda yaptırımlar altında sıkışmış ekonomisine devasa bir gelir kapısı açmış durumda.
Güney Kore’deki Ulusal Güvenlik Stratejisi Enstitüsü’nün tahminine göre Pyongyang’ın Rusya ile askeri iş birliğinden elde ettiği toplam ekonomik değer 7,7 ila 14,4 milyar dolar arasında. Bunun en büyük bölümünü top mermileri ve diğer silah sevkiyatları oluştururken, asker gönderilmesinin de yüz milyonlarca dolarlık gelir sağladığı hesaplanıyor. Deutsche Welle (DW) de Kuzey Kore’nin savaş sayesinde elde ettiği gelirin, ülkenin nükleer ve füze programlarını hızlandırmak ve Çin’den petrol ile gıda almak için kullanılabileceğine dikkat çekiyor.
Savaş gelirlerinin Kuzey Kore ekonomisine etkisi artık makro verilerde de görülmeye başladı. Güney Kore Merkez Bankası’nın tahminine göre ekonomi 2025’te yüzde 3,5 büyüdü; üretim sektöründeki büyüme ise yüzde 6,6’ya ulaştı. Elbette bu yükselişin tamamını Rusya ile savaşa bağlamak doğru olmaz; Çin’le ticaret ve devlet yatırımları da etkili. Ancak artan silah talebinin Kuzey Kore sanayisine yeni bir hareket alanı açtığı ortada. Bu nedenle Pyongyang açısından Ukrayna savaşı yalnızca bir jeopolitik ittifak değil, aynı zamanda silah fabrikalarını çalıştıran, döviz sağlayan ve yaptırımların ekonomik etkisini azaltan büyük bir savaş ekonomisi fırsatına dönüşmüş durumda.
DW’deki haberde, “Yeni yüksek katlı yerleşim bölgeleri, Kuzey Kore’de artan refahın tek göstergesi değil. Ülkeyi ziyaret edenler, Pyongyang’ın artık daha modern göründüğünü anlatıyor. Kentte, Çin’den gelen elektrikli otomobiller de dahil olmak üzere çok sayıda ithal araç, QR kodla ödeme ve taksi çağırmaya yarayan akıllı telefon uygulamaları ile Batılı moda ve kozmetik markalarının satıldığı mağazalar bulunuyor” denildi.
Moskova ile iş birliğinin sonucu, büyük ölçüde dışa kapalı bir ülke olan Kuzey Kore’yi bir süredir Rus turistler de ziyaret edebiliyor.
İlgili yazı:
***
Medya Günlüğü sosyal medya hesapları:
