Birleşik kelime, dilde yeni bir kavramı karşılamak amacıyla en az iki sözcüğün bir araya gelerek kalıplaşmasıyla oluşan yeni sözcüğe verilen ad.
Türk Dil Kurumu (TDK) kurallarına göre birleşik kelimeler yapılarına, anlam kaymalarına veya ses olaylarına bağlı olarak bitişik ya da ayrı yazılabilirler.
Türkçede çok sayıda birleşik kelimede kullanılan sözcükler var.
Bunlardan biri baş: Başbakan, başkent, başhekim, başkomutan, başmühendis, başrol, başyazar, başöğretmen, başçavuş, başsavcı.
Diğeri kara: Karayolu, karatahta, karabiber, karadut, karakol, karasinek, karaciğer, karagöz ve Karadeniz.
El de bunlardan biri: eldiven, el arabası, el kitabı, el yazısı, el işi, el feneri, el sıkışması, el koyma.
Ayrıca, daha çok mekân ve kurum adlarında kullanılan “hane” var: Hastane, postahane, kahvehane, dershane, yazıhane, misafirhane ve yemekhane gibi.
Fakat bir de “taş” kelimesi var ki neredeyse yüzlerce somut ve mecaz birleşik kelime üretmek mümkün:
Doğrudan “taş” ile başlayanlar
- taş arabası
- taş bademi
- taş balığı
- taş baskı
- taş basmacı
- taş basması
- taş bebek
- taş bilimi
- taş böceği
- Taş Çağı
- Taş Devri
- taş dolgu
- taş döşeme
- taş ekmek
- taş fırın
- taş iliği
- taş kafa
- taş kalpli
- taş kömürü
- taş küre
- taş levreği
- taş nanesi
- taş ocağı
- taş pamuğu
- taş plak
- taş pudra
- taş sarımsağı
- taş tahta
- taş toprak
- taş uykusu
- taş yağı
- taş yuvarı
- taş yünü
- taş yürekli
“Taş” ile biten veya içinde “taş” geçen birleşik kelimeler
- aktaş
- baştaş
- beştaş
- buzul taşı
- Cilalı Taş Devri
- dağ taş
- damla taş
- dikili taş
- dokuztaş
- kayağan taş
- kesme taş
- laciverttaş
- moloz taş
- pamuk taşı
- püskürük taş
- sesli taş
- tektaş
- üçtaş
- yalancı taş
- yaprak taş
- yeditaş
- Yontma Taş Devri
“-taşı” ile kurulan birleşik kelimeler
- alçı taşı
- alüminyum taşı
- anahtar taşı
- Ankara taşı
- aşı taşı
- atlama taşı
- ayna taşı
- bakır taşı
- balgam taşı
- bileği taşı
- binek taşı
- böbrek taşı
- cehennem taşı
- çakıl taşı
- çakmak taşı
- dama taşı
- damla taşı
- değirmen taşı
- denek taşı
- denge taşı
- diş taşı
- dolan taşı
- Eskişehir taşı
- etek taşı
- fal taşı
- gaz taşı
- göbek taşı
- gök taşı
- göz taşı
- Hacıbektaş taşı
- hava taşı
- hece taşı
- inci taşı
- işitme taşı
- Kadıköy taşı
- kaldırım taşı
- kan taşı
- kapak taşı
- katran taşı
- kaymak taşı
- kaynaç taşı
- kazan taşı
- kenar taşı
- kilit taşı
- kilometre taşı
- kil taşı
- kireç taşı
- kitabe taşı
- kösele taşı
- köşe taşı
- kum taşı
- litografya taşı
- loğ taşı
- lüle taşı
- malı taşı
- Malta taşı
- meteor taşı
- mezar taşı
- mihenk taşı
- mola taşı
- musalla taşı
- Necef taşı
- nişan taşı
- ocak taşı
- oksidiyon taşı
- Oltu taşı
- paket taşı
- pamuk taşı
- panzehir taşı
- parke taşı
- ponza taşı
- raspa taşı
- sabır taşı
- sabun taşı
- sadaka taşı
- satranç taşı
- Seylan taşı
- sınır taşı
- sünger taşı
- süt taşı
- şap taşı
- şimşek taşı
- tabla taşı
- temel taşı
- teslim taşı
- ustura taşı
- uzay taşı
- üzengi taşı
- yada taşı
- yağ taşı
- yağmur taşı
- yapı taşı
- yılan taşı
- yıldız taşı
- zımpara taşı
***
Medya Günlüğü sosyal medya hesapları:
