Rusya’nın Ukrayna’ya karşı başlattığı savaşın insani bilançosunun giderek ağırlaştığına ilişkin yeni veriler ortaya çıktı.
The Moscow Times’ın haberine göre, Rusya Federal İstatistik Kurumu Rosstat’tan sızdırılan veriler, 2022’den bu yana savaş nedeniyle hayatını kaybeden Rusların sayısının 450 bini aştığını gösteriyor.
Belarus merkezli siber korsanlık grupları Silent Crow ve Belarus Cyber Partisans, 29 Ekim-1 Kasım tarihleri arasında Rosstat’ın sistemlerine düzenledikleri siber saldırılarla kurumun ekonomik, demografik ve savaş kayıplarına ilişkin verilerini ele geçirdiklerini duyurdu.
The Moscow Times, sızdırılan veri setindeki bilgileri bağımsız kaynaklarla karşılaştırdı. Gazete, Mediazona ve BBC Rusça servisinin birlikte tuttuğu ölü askerler listesinden rastgele seçilen 50 kişinin bilgilerini veri setiyle karşılaştırdığını, ancak verilerin tamamını doğrulayamadığını belirtti.
Alman Uluslararası ve Güvenlik İşleri Enstitüsü’nden Janis Kluge, sızıntının Rusya’daki savaş kayıplarına ilişkin bugüne kadarki en önemli veri ortaya çıkışı olduğunu söyledi. Kluge, savaşın hiç olmadığı kadar ölümcül hale geldiğini vurguladı.
Sızdırılan veriler yalnızca cephede ölen askerleri kapsamıyor. Hava saldırılarında ve Ukrayna’nın 2024’te Rusya’nın Kursk bölgesine yönelik harekâtında hayatını kaybeden siviller de toplam rakama dahil.
Veri setinde hastalık, trafik kazası ve intihar gibi askerî olmayan nedenlerle ölen 14 bin 160 asker de bulunuyor. Ayrıca daha önce yaralanan ancak yaralarının etkisiyle en az bir yıl sonra hayatını kaybeden 32 binden fazla kişi kayıtlara yansımış durumda.
Silent Crow’un hesaplamasına göre toplam ölüm sayısı 450 bini aşarken, Belarus Cyber Partisans daha dar bir yöntem kullanarak 393 bin 881 ölüm tespit etti. Bu ikinci hesaplamada yalnızca askerî personelin ve çatışmalarda ya da savaşın uzun vadeli etkileri nedeniyle ölen sivillerin kayıpları dikkate alındı.
The Moscow Times, kayıp askerlerin ve Rus ordusuna katıldığı tahmin edilen 27 bin yabancı savaşçının bu rakamlara dahil olmadığını, dolayısıyla gerçek bilançonun daha yüksek olabileceğini belirtti.
Gazetenin aktardığı İngiliz Savunma Bakanlığı değerlendirmesine göre ise Rusya adına savaşırken ölenlerin sayısı 500 bini aşmış olabilir. Yaralılar da dahil edildiğinde toplam askerî kayıp sayısının 1,5 milyona ulaşabileceği tahmin ediliyor.
Bedel artıyor
Sızdırılan verilere göre Rusya, Ukrayna’da ele geçirdiği her bir kilometrekarelik toprak için ortalama 6,2 askerini kaybetti. Cephedeki ilerlemenin yavaşladığı son dönemde toprak kazanımlarının maliyeti de yükseldi.
Ölümlerin yüzde 72’sinin Donetsk Halk Cumhuriyeti’nde kaydedildiği belirtiliyor. Moskova ve diğer büyük kentlerin nüfuslarına oranla daha düşük kayıp vermesine karşılık, Rusya’nın etnik cumhuriyetlerinde askerî kayıpların orantısız biçimde yüksek olduğu görülüyor.
The Moscow Times’a konuşan araştırmacı Mariya Vyuşkova, Kremlin’in asker toplama politikalarının bazı küçük etnik topluluklar üzerinde yıkıcı sonuçlar doğurduğunu söyledi.
Alman uzman Kluge ise 450 bini aşan ölüm sayısının Rusya’nın çalışma çağındaki yaklaşık 80 milyonluk nüfusunun yüzde 0,5’ine karşılık geldiğini, ancak asıl öneminin siyasi olduğunu belirtti. Kluge’ye göre Rusya bu ölçekte nüfus kaybı yaşarken savaşı kazandığını söylemek güç.
Ukrayna’nın kayıpları
Ukrayna da savaşta ağır askerî kayıplar verdi. Ancak Kiev’in açıkladığı rakamlarla bağımsız kuruluşların tahminleri arasında önemli fark bulunuyor.
Resmî açıklama: Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenski, 4 Şubat 2026’da Fransa’nın France 2 televizyonuna verdiği röportajda, savaşın başlangıcından bu yana cephede 55 bin Ukraynalı askerin öldüğünü açıkladı. Bu sayıya profesyonel askerler ve zorunlu askerlik yapanlar dahil. Zelenski, ayrıca çok sayıda askerin kayıp olarak kaydedildiğini söyledi.
Bağımsız tahmin: ABD merkezli Stratejik ve Uluslararası Araştırmalar Merkezi (CSIS), Ocak 2026’da yayımladığı araştırmada, Şubat 2022-Aralık 2025 döneminde Ukrayna ordusunun 100 bin ila 140 bin askerini kaybettiğini tahmin etti. CSIS’in daha sonraki, Haziran 2026’ya kadar uzanan değerlendirmesinde ise ölen Ukraynalı asker sayısı 125 bin ila 150 bin aralığında hesaplandı. Yaralı ve kayıplar da dahil edildiğinde toplam askerî kayıp sayısının 525 bin ila 625 bin arasında olduğu belirtildi.
Bu rakamlar, savaşta ölen askerlerin kesin sayısını ortaya koymuyor. Tarafların resmî açıklamaları ile bağımsız araştırmaların yöntemleri ve kapsadığı dönemler farklılık gösteriyor.
***
Medya Günlüğü sosyal medya hesapları:
