Kudüs gölgesinde Türk-Rus zirvesi

Kudüs gölgesinde Türk-Rus zirvesi

11 Aralık 2017 Pazartesi  |   Günlük

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'le bugün yapacağı görüşme Kudüs'le ilgili gelişmelerin gölgesinde yapılacak.

Son dönemde neredeyse iki haftada bir görüşen Erdoğan'la Putin'in bu yilki yedinci, "uçak krizi"nin son bulmasından sonra ise 10. buluşmasında gündem yine hayli yüklü.

Ana başlıklardan biri olan Suriye'de Rusya çatışmaların bir an önce son bularak siyasi çözüm sürecine girilmesini istiyor. Erdoğan, iki hafta önce Soçi'de yapılan Rus-Türk-İran üçlü zirvesinde  PYD'nin süreçte yer almasına kesin bir dille karşı çıkmıştı. Moskova PYD kozunu kaybetmek istemiyor ama bunun için Türkiye'yi dışlamayı göze alamıyor. Kasım ayında yapılması düşünülen, sonradan şubat ayına ertelenen Suriye Ulusal Diyalog Kongresi'ne PYD'nin katılımı konusunda Moskova formül arayışı içinde. Diğer yandan Rusya, Türkiye'nin sorumlu olduğu çatışmasızlık bölgesinde rejim karşıtı güçlerin dışlanması sürecinin hızlandırılmasını istiyor. Gazeteci Muharrem Sarıkaya, Habertürk'teki yazısında Afrin konusunda önemli bir gelişme yaşanabileceğini belirtti.

İki liderin gündeminde olmayan ve bir kaç gün önce yaptıkları telefon konuşmasında kararlaştırılan bugünkü buluşmanın asıl nedenlerinden biri de, ABD Başkanı Donald Trump'ın Kudüs'ü İsrail'in başkenti olak tanıdığını açıklaması ve sonrasında yaşanan hızlı gelişmeler. Erdoğan gibi Putin'in de Trump'ın kararından derin kaygıya kapıldığını açıkladı ve ABD karşısındaki cephede yer aldı. Ancak Putin'i asıl rahatsız eden, son dönemde Orta Doğu'da, özellikle Suriye'de Rusya'nın gerisinde kalan ABD'nin bölgede ipleri yeniden eline geçirme olasılığı. Böylece, son dönemde Suriye'de yaşanan işbirliğinin ardından Kudüs'te de Türkiye ile Rusya'nın çıkarları örtüşmüş oldu.

Zirve gündemindeki diğer konular arasında yapımı büyük bir hızla süren Türk Akımı Doğal Gaz Boru Hattı ile Akkuyu'da Rusya'da tarafından yapılacak Türkiye'nin ilk nükleer santrali bulunuyor. Akkuyu'da dün beklenmedik bir gelişme yaşandı ve temel atma töreni iki ülkeden alt düzeyde katılımla, yani neredeyse sessiz sedasız yapıldı. Oysa Erdoğan bir kaç hafta önce Soçi'de yaptığı açıklamada temel atma törenine Putin'I davet ettiğini söylemişti. İlginç bir şekilde, Rus basını haberi "temel atma", Türk basını ise "saha ziyareti" olarak duyurdu.

Çoğumuzun "oldu bitti" gözüyle baktığı Akkuyu'da kamuoyu tarafından çok iyi bilinmeyen sıkıntılı bir süreç yaşanıyor. Şu ana kadar proje için yaklaşık üç milyar dolar yatırım yapan Rusya, anlaşmaya göre hisselerin yüzde 49'unu devralacak Türk şirketlerin payına düşen finansman sorumluğunu yerine getirmesi bekleniyor. Ancak uzun süredir gündemde olan soruna şu ana kadar bir türlü çözüm bulunabilmiş, Türk şirketlerine hisse devri gerçekleşebilmiş değil. Rusya'nın bir başka önem verdiği konu olan santral lisansının çıkmasının da mart ayını bulabileceği söyleniyor.

Bu nedenle, Kudüs'ün gölgesinde yapılacak Türk-Rus zirvesinin bir başka öncelikli gündem maddesinin Akkuyu olması bekleniyor.