5 aşamalı meditasyon

5 aşamalı meditasyon

28 Şubat 2021 Pazar  |   Serbest Kürsü

Melek Ay

Bir ormandasınız, bir haftadır aç olan bir aslan tarafından kovalanıyorsunuz ama sizden kaçarken ormandaki kuşların sesini, toprağın kokusunu, çiçeklerin renklerini keşfetmeniz isteniyor. Haklısınız, zor… 

Modern psikoloji düşüncelerimizin % 90'dan fazla tekrar döngülerden oluştuğunu söylüyor ve bunların çoğu hayatımızda aç bir aslan tarafından her an yenecekmişiz gibi tetikler oluşturuyor. Aynı hatırayı tekrar tekrar düşünmekle meşgulüz. Bu meşguliyetin içerisinde ormanın güzelliklerini göremiyoruz. 

Budistler ise insan zihni için "Maymun zihni" terimini kullanmayı sever. Düşüncelerimiz dikkatimizi çekmeye çalışan vahşi maymunlar sürüsü gibidir. Düşünceleri kontrol edemeyiz, itemeyiz hatta sakinleştiremeyiz. Düşüncelerle ne kadar çok uğraşırsak, o kadar güçlenirler. Düşünce kalıplarımıza, fikirlerimize, değerlendirmelerimize ve problem analizlerimize ne kadar çok önem verirsek, bizim üzerimizde o kadar çok güç kazanırlar. 

Peki düzenli meditasyon pratikleriyle iç güdülerimizi dinlemeye başlayınca neler oluyor? Yani ormanı keşfetmeye ve görmeye karar verince… 

Kendi duygularımıza şiddetsiz bir alan açmayı öğreniyoruz. Şifalanmaya, kendimizi bulma ve keşfetmeye, kendimiz aşma ve ötede olanla temas bulmaya doğru çekiliyoruz. 

Değişmem gerekiyor düşüncesi içerisinde parçalanmak, başarısız olmak ve tekrar tekrar dönüp durmak yerine; bütün olduğumuzu hatırlıyoruz. Hepimiz “BÜTÜNÜZ” ne bir eksik ne de bir fazla. 

Meditasyon pratikleri bu anın bütünlüğünü, sesin altındaki boşluğun doluluğunu tanıma yolculuğudur. Kendine, özüne yolculuktur. 

Pratiği anlatmaya geçmeden önce birkaç noktaya dikkatinizi çekmek isterim. 

Farkındalık, bir amaçtır ama aynı zamanda yol ve hedeftir. Farkındalık bir yandan da bir egzersizdir, zihnin şimdiki zamana yönelimini öğrenebilmek için. Farkındalık başlı başına bir son değildir, varlığımızın ruhsal özgürlüğe dönüşmesinin temel unsuru olarak düşünülmelidir.  

Dikkat ise farkındalığı içine alabilen, duyuları içe veya dışa yönlendirebildiğimiz bir niteliğimizdir. Dikkatli olmak, burada olmaktır, kalbin mevcudiyetimizi anlamaktır. 

Bu pratiğin ilk dört aşamasında dikkatin niteliğini nefesimize getireceğiz. Nefesi izleyin. Nefes gelir ve sürekli gider. Hadi başlayalım… 

Her aşama 5 dakikadan oluşuyor. Toplam 20 dakika sürüyor. Ancak ilk denemelerde her aşama için 1 dakika oluşturup toplam süreyi 5 dakika olarak ayarlayabilirsiniz. Pratikte ilerledikçe süreyi arttırabilirsiniz. Süreyi takip için telefonlardaki alarmı kullanabilirsiniz. Ya da akıllı telefon uygulamalarında “Insight Timer” adında bir uygulamayı indirebilirsiniz.  

Oturabiliyorsanız yerde bir bağdaş pozisyonunda minderinize yerleşin. Bu sizin için zor geliyorsa bir sandalyede oturabilirsiniz. Oturma pozisyonunda nefesin rahat bir şekilde akabilmesi için sırtınızın dik olması önemlidir. Yerleştiğinizden eminseniz pratik boyunca kıpırdamamaya özen gösteriniz. 

Tüm uygulama boyunca izin verin nefesiniz özgür ve anın ihtiyaçlarını karşılıyor olsun. Özgür nefesi gözlemleyerek ve dikkatimizi kasıtlı bir niyetle, yargısız ve arkadaşça yönlendirerek bu meditasyonu yapmış oluyoruz. 

1. ve 2. aşamada nefesleri sayı ile takip ediyoruz. 1 ile başlayıp 10 sayısına ulaşmaya çalışıyoruz. Zihniniz farklı düşüncelere çekilecektir, bunu fark ettiğiniz an tekrar ilk sayıya, başa dönüyorsunuz. Baştan sayarak tekrar ilerlemeye başlıyorsunuz. Tekrar, tekrar düşüncelerinizin mıknatıs gibi bir yerlere çekildiğini fark ettiğiniz de bulunduğunuz yerdeki sayıdan tekrar başa 1 sayısına dönüyorsunuz. Bunu belirlediğiniz süre bitene kadar sürdürüyorsunuz. Gözleriniz tamamen kapalı veya kısık bakıyor olabilir. 

1. Aşama: Nefesi verme anına sayıyı yerleştirme 

Nefesini sakin al, nefesini sakin ver ve verdiğin ana 1 sayısını yerleştir. Tıpkı bir göle bir taşı usulca bırakır gibi. Tekrar nefesini al, nefesini verirken 2 sayısını yerleştir. Nefes al, ver ve 3 sayısını yerleştir. Nefes al, ver ve 4 sayısını yerleştir. Düşüncelerinin, zihninin doğasını fark et, eğer dikkatinin niteliği nefesinden farklı düşüncelere kaydı ise fark et ve tekrar 1 sayısına dön ve tekrar başla. Belirlediğin süre içerisinde nefesini verdiğin ana sayıları yerleştirmeye devam et. 

2. Aşama: Nefesi alma anının hemen önüne sayıyı yerleştirme 

Nefesini sakin al, sakin ver. Nefesi aldığın anın hemen önüne 1 sayısını yerleştir. Tekrar nefesini ver, alırken 2 sayısını yerleştir. Ver ve nefesi alırken 3 sayısını yerleştir. Zihninden sanki bir asansörle bedenine iniyormuşsun gibi nefesini ver ve alırken o ana 4 sayısını yerleştir. Yine düşüncelerinin, zihninin doğasını fark et, eğer dikkatinin niteliği nefesinden farklı düşüncelere kaydı ise fark et ve tekrar 1 sayısına dön ve tekrar başla. Belirlediğin süre içerisinde nefesini aldığın ana sayıları yerleştirmeye devam et. 

3. Aşama: Saymayı bırakıyoruz. Doğada avını gözünden kaçırmayan bir avcı gibi bedeninde nefesin yolculuğunu gözlemle. Nefesin yarattığı duyumları takip et. Dikkatinin niteliği sadece nefes alış verişinde olsun. Belirlediğin süre içinde bu gözleme devam et. 

4. Aşama: Dikkatin niteliğini sadece çok küçük bir alana, burun deliklerine getir. Bir el feneri ile sadece o bölgeyi aydınlatır gibi, dikkatinin niteliği sadece bu küçük alanda, nefesin bedenine giriş ve çıkışında olsun. Nefesin miktarı, ısısı, hissiyatı, burun içine girip çıkarkenki yolculuğunu fark et. Nefes, zihin ile beden arasındaki altın ipliktir. 

5. Aşama: Artık her şeyi bırak ve bir projektör gibi genişle. Her şeyin farkındalığının alanına girmesine izin ver. Sınır yok. Açık bir şekilde etrafında olup biten her şeyin duyularından algılanmasına ve gelip gitmesine izin ver. Ne oluyorsa onunla kal, yorumlamadan, açık bir farkındalık ile kıyıya vuran dalganın gelip gitmesi gibi her şeye izin ver. Belirlediğin süre sona erdiğinde hemen gözlerini açma, kendine zaman tanı ve bedeninin yapmak istediği şeylere (gerinme, uzanma vb.) izin ver.  

Yapan zihinden, var olan zihne hoş geldin… 

Namaste...

Önceki bölümleri okumak için tıklayın