Yerli ve milli havayolu ile havalimanı (2)

Yerli ve milli havayolu ile havalimanı (2)

13 Ocak 2020 Pazartesi  |   Köşe Yazıları

Şikago Havaalanından bindiğim Ganalı taksici Türk olduğumu duyunca çok mutlu oldu, ‘’THY is the best ‘’ dedi ve her yaz Gana’ya en ekonomik, en uygun aktarmayla gidebildiğini ekledi… 

Atlanta’daki Somali’li taksici Abdul ise, "En Büyük Erdogan’" (söylendiği gibi yazıldı) diye direksiyonda zıplamaya başladı, Türk olduğumu anlayınca… Somali’ye Türkiye’nin yaptığı katkıların yanında, THY ile ailece uçtuklarını ve en son annesini de tedavi için köyünden ABD’ye getirdiğini ağzı kulaklarında anlattı… Dünyanın en işlek havalimanı Atlanta’da, THY terminali kapısında beni bırakana kadar susmadı. 

Dünyanın en işlek havalimanının THY Terminali kapısında inip, THY kontuarına 30 adımda yürüdüm ve 10 dakika içinde bagajımı verip uçuş kartımı aldım. (ABD'de havalimanları terminal girişlerinde güvenlik taraması yok) Uçağa biniş için kapıya gittiğimde, neredeyse 20 farklı ülkeden 20 tekerlekli sandalyede yaşlı veya hastanın İstanbul üzerinden memleketlerine gitmek üzere sırada olmasına hayret ettim ama hemen taksici Abdul’un annesi geldi aklıma... ‘’Rabbim, tüm dünya hastalarına Cleveland veya ABD demekte’’ diyen devlet ünlümüzü de anarak… demek ki parası olan herkes tedavi için ABD’ye gelmekte... ister Asyalı ister Afrikalı her keseye de en uygun uçuşu ve lafı esirgemeden en iyi hizmeti de, THY vermekte!  

THY’nin reklamında Oscar’lı üstadımız Morgan Freeman ile simgeleşen, Amerikalı Afrikalıların, köklerine ve köylerine uçuş trafiği, bizim Avrupa’daki işçilerimizin memleket trafiği gibi bir şey. Morgan baba da, ‘’Fly THY’’ deyince, tüm AfroAmerikalılar THY’den başka bir uçağa binmez olmuş. 

Ayrıca düşünsenize; bir Afrikalı veya Asyalı, Frankfurt veya Paris üzerinden ABD'ye uçmaya kalksa, hop bi dakka, transit de olsan Şengen vizesi var… Ama bizim devletimiz tüm Afrika’ya ve de Papua Yeni Gine dahil tüm dünyaya vizeleri kaldırarak, THY'nin dünyada tanınan 193, KKTC gibi tanınmayanlarla 236 ülkenin 125'indeki 300 küsur kentine uçmakta (şimdilik!) ve tüm dünya insanları vizesiz İstanbul’a gelip, ister hemen bağlanıp gideceği son noktaya gitmekte, isterse İstanbul’da birkaç gün takılıp gezmekte. Hatta bazısını THY, İstanbul’da misafir edip gezdirmekte… Çatlasın büyümeye kalkan Berlin-Lufthansa ve Paris-Air France…veya Londra’da BA… filan!  

THY’nin bu konuda nasıl hırslı bir büyüme içinde olduğunu anlamanız için en alttaki listeden bir iki rakamı burada verelim… Afrika kıtasından dünyanın her yerine yapılan bağlantı sayılarında 2017 yılında en birinci THY 12699 bağlantı yaparken ikinci gelen Air France 4585 bağlantı yapabilmiş! (en alttaki istatistik bilginize*) 

Yani THY, 2017 yılında Afrika’dan yılda 12699 bağlantıyla çeşitli ülkelerden yolcuları ve tabii ki Afrikalıları, İstanbul’dan dünyada bir yerlere taşımış… Varsın o arada, 5-10-100 Afrikalı, İstanbul’a giriş yapsın ve bir yerlere dağılsın… Paralıysa ne ala, değilse Eminönü’nde saat filan satsın, başka işler yapsın… turist turisttir! Tüm dünya insanları,  İstanbul’u, Roma’dan, Bizans’tan, Osmanlı’dan bu yana böyle kozmopolit hale getirememiştir. Hepimizce diyelim 5, devlet desin 3.5 milyon, karadan, denizden giren göçmen kardeşlerimiz yetmez, havadan da getirilen dünyalı kardeşlerimiz, İstanbul’a her türlü mikrobu da taşımakta sanırım. Bir kaşıntıdır, kuşundan gir domuzundan çık bir griptir, garip garip hastalıklarla millet kırılıyor. Türkiye’de kökü kazınmış illetler bile yeniden hortlamakta deniyor, fısıltıyla! Uyuz ettiniz hepimizi kardeşim! (Bkz. komşu yazar Dr. Ülkümen Rodoplu makalesi) 

Neyse, konumuz THY'nin dünyayı İstanbul üzerinden havadan birbirine bağlayan en büyük TIR havayolu olması için dev İstanbul havalimanının durumu! 

Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araştırmalar Merkezi (BETAM) Direktörü Prof. Dr. Seyfettin Gürsel ve o tarihte Araştırma Görevlisi, şimdi sanırım Dr. Tuba Toru Delibaşı'nın 3 Mayıs 2013 te ihalesi yapılan havalimanının hemen peşinden 28 Haziran 2013'de sunduğu araştırmada şu anda dünyadaki en işlek-büyük Havalimanı Atlanta ile ilginç kıyaslamalar bulunmakta.(**) 

"Bilindiği gibi 3 Mayıs 2013 te yapılan ihalede 25 yıllık işletme hakkını KDV hariç 22 milyar 152 milyon euro ile kazanan Limak-Kolin-Cengiz-Mapa-Kalyon Ortak Girişim Grubu, havalimanını 3 aşamada yapmayı planladığını açıklarken, ilk aşamada 90 milyon yolcu kapasitesiyle 2019'da faaliyete geçmesi beklenen havalimanının yapılacak ek pistlerle ikinci aşamada 120 milyon ve üçüncü aşamada 150 milyon kapasiteye ulaşacağı belirtiliyordu. (2019'da ortaklık yapılarında değişiklikler oldu, Kolin devretti çıktı vs)" 

Beş piste sahip olan Atlanta havalimanı (tam adı  Hartsfield-Jackson Atlanta International Airport ) 2012 yılı verilerine göre yaklaşık 952 bin uçuş sayısı ve 95 milyon yolcu trafiğiyle dünyanın en işlek havaalanıdır (2019-107 milyon). Atatürk havalimanındaysa toplam üç pist yer almaktadır ve yaklaşık 364 bin uçuşla 45 milyon yolcu taşınmıştır… 2019'da yeni İstanbul havalimanında 2 pist bulunduğu, 2020'nin ortasında 3. pistin hazır olacağı söylenmektedir! 

Yeni havalimanı için ayrılan arazi 7400 hektar, Dünyanın en işlek 5 pistli havalimanı Atlanta 1625 hektar ve Atatürk Havalimanı 1178 hektar. "Birisi bize bu 7400 hektarın amacını açıklar mı acaba?"... diye tek bir soru sorarak, 65 sayfalık bu araştırmanın içinde yer alan yüzlerce diğer sorunun 2013'den bu yana basında yeterince işlendiğini ve burada sadece atlayanlara ve meraklısına ekte tekrar sunarak, kendi yaklaşımımızla konuyu toparlayalım. (Seçtiğimiz bu tek sorumuz da herhalde her şeyin özeti!) 

Atatürk Havalimanında iç hat uçuşlarda 3 euro olan alan vergisinin yeni alanda 5 euro, dış hatlarda 15 dolar olan alan vergisinin yeni alanda 20 euro olduğunu ve bunların sessizce biletinize dahil olduğunu sanırım biliyorsunuz! (sadece gidişte ödenir) Bu vergiler işte sizin müteahhide giden devlet garantiniz! Hani köprüden geçen ödüyor geçmeyen de ödüyor, Deli Dumrul garantileri var ya… Hah işte onun gibi! Aman eksik uçmayın, sonra uçmasanız da hep beraber ödeyeceğiz yani! Hatta ödedik bile… Atatürk Havalimanının işletmecisi TAV’la olan sözleşmesi 2021'de bitecekken, erken kapatılmasından dolayı 2.5 milyar TL kadar ceza ödediniz… Şimdi bir de 2019'da eksik uçtunuz diye yenisine de ödeyeceksiniz. Yani eskisine, kapattığınız için, yenisine az uçtuğunuz için ödeyeceksiniz… 

Yani siz siz olun; 2020'den itibaren bol bol uçun ve her köprüden sabah akşam geçin,  treni de pas geçmeyin mutlaka binin,  Avrasya altgeçidini de atlamayın… bir şeyler daha vardı ama, neyse! 

Vatandaş, sorumluluklarını bil… Müteahhidini Sev!  

 

(*)Avrupa, Afrika ve Orta Doğu için en yüksek bağlantı sayısı (İlk üç havayolu 2017) : 

Afrika'dan Dünyaya 

Türk Hava Yolları : 12,699 

Air France : 4,585 

British Airways: 3,043 


Avrupa'dan Dünyaya 

Türk Hava Yolları : 22,356 

British Airways : 9,588 

Lufthansa : 8,004 

Orta Doğu'dan Dünyaya 

Türk Hava Yolları : 9,044 

British Airways : 2,208 

Qatar Airways : 1,980 

Uzak Doğu'dan Dünyaya 

Türk Hava Yolları : 9,504 

United Airlines: 8,700 

Air China: 5,115

(**) MEGA HAVALİMANININ KADERİ BÜYÜMEYE BAĞLI  Seyfettin Gürsel∗ ve Tuba Toru-Delibaşı. Link için tıklayın