Turhan Selçuk’u anıyoruz

Turhan Selçuk’u anıyoruz

11 Mart 2020 Çarşamba  |   Günlük

Türkiye Gazeteciler Cemiyeti (TGC) Yönetim Kurulu değerli sanatçı Turhan Selçuk için bir anma mesajı yayınladı. 

Mesajda şöyle denildi: 

“Cemiyetimizin üyesi, Burhan Felek Basın Hizmet Ödülü sahibi Turhan Selçuk’u aramızdan ayrılışının 10. yılında bir kez daha saygı, sevgi ve özlemle anıyoruz. Karikatür sanatına yaptığı önemli katkılar unutulmaz. Özellikle Abdülcanbaz tiplemesiyle toplumun belleğinde yer tutan Turhan Selçuk çizgileriyle yurt içinde olduğu kadar yurt dışında da sevildi ve sayıldı. Pek çok ödüle değer görüldü. Türkiye Gazeteciler Cemiyeti Yönetim Kurulu olarak anısı önünde saygıyla eğiliyoruz.” 

Kimdir?  

1922 yılında Milas’ta (Muğla) doğdu. İlk karikatürleri 1941’de Adana’da Türk Sözü, İstanbul’da Kırmızı Beyaz ve Şut’ta yayımlandı. 1948’de Şaka, Akbaba, Tasvir ve Aydede dergilerinin kadrolarında yer aldı. Ertesi yıl Yeni İstanbul gazetesine girdi. ABD’li karikatürcü Saul Steinberg’in “çizgiyle mizah” anlayışını benimsedi. Aynı gazetede karikatür tarihini ele alan yazılar kaleme aldı. “Grafik mizah”ın karikatürün evrensel anlatımı olduğunu savundu. 1951’de ilk sergisini açtı; 1952’de, kardeşi İlhan Selçuk ile birlikte öncülerinden olduğu '1950 Kuşağı’nın ilk yayını 41 Buçuk adlı mizah dergisini, 1953'te de Karikatür’ü yayımladı. İlk kitabı Turhan Selçuk Karikatür Albümü’nü çıkardığı 1954’te Milliyet gazetesine giren sanatçı, oluşturduğu karikatür üslubunu bu dönemde geometrik bir estetiğe oturtmaya başladı ve bu tür yapıtları, kardeşiyle birlikte çıkardığı mizah dergisi Dolmuş’ta ivme kazandı. 

1957’de Milliyet’te “Abdülcanbaz” adlı ünlü çizgi roman kahramanının maceralarına başladı; 1959’da 140 Karikatür’de yeni dönem yapıtlarından bir seçki düzenledi. 1960’larda Italyan mizah dergisi II Travaso’nun kadrosuna girdi. 1961’de haftalık politika dergisi Yön’de çizmeye başladı. 1962’de Turhan 62, 1964’te ise Hiyeroglif, 1969’da Hal ve Gidiş’i yayımladı. Aynı yıl ikinci kez Yeni İstanbul’a döndü, daha sonra Akşam’a geçti, 1972’de ise Cumhuriyet gazetesinde haftalık panaromik politik karikatürler çizmeye başladı. 1979’da ansiklopedik albümü Söz Çizginin’i yayımladıktan sonra 1980’de Milliyet’e döndü. 

Birçok ödül kazandı. Yurt içinde sergiler açtı. Yapıtları ABD, Kanada, İtalya, Bulgaristan, İsviçre ve Polonya’da Karikatür Müzelerine alındı. 

1998 yılında Türkiye Gazeteciler Cemiyeti Burhan Felek Basın Hizmet Ödülüne ve Anadolu Üniversitesi tarafından Onursal Bilim Doktoru Unvanına layık görüldü. 11 Mart 2010’da vefat etti.

(TGC)