C'den D'ye Covid-19

C'den D'ye Covid-19

12 Ağustos 2020 Çarşamba  |   Serbest Kürsü

Dr. Atilla Özmumcu Twitter'da çok okunan paylaşımında koronavirüsle ilgili temel bilgileri yazdı:

Gelin en baştan başlayalım. 

Hastalığın adı Covid 19.  

Peki Covid19 ne demek? 

Açalım; 

Co: Corona 

Vi: Virüs 

D: Disease (hastalık) 

19: 2019 senesi 

Yani '2019 da ortaya çıkan yeni Corona Virüsünün neden olduğu hastalık" ın kısaltılmış hali demek Covid19. Peki hastalık mı? 

Bence değil. 

Bence aslında bir sendrom. 

(Sendromların net ve kesin tedavileri olmaz. Semptomatik tedavileri olur.) 

Herkeste aynı etkiyi yapmıyor. 

1) Mesela cins ayrımcılığı yapıyor. Erkeklere karşı acımasız ve sert davranırken kadınlara daha müşfik davranıyor. 

2) Kan grubu gözetiyor. Kanı A grubu olanların vay haline. 

3) 55 yaş üstü insanlara karşı diş biliyor. Yaşlıları hiç sevmiyor.  

Ara toplam yapalım; 

67 yaşında A grubu kana sahip bir erkekseniz epeyi bir risk altındasınız. 

Devam edelim; 

Meslek ayırt ediyor. Sağlıkçılar baş düşmanı. Benden uzak durun diyor. Neden? Aslında maruz kaldığınız viral yük (ne kadar çok ve yoğun virüs aldığınız) önemli. 

5) Ama daha önemlisi bu viral yükü ne kadar sürede aldınız? Eğer aniden ve bir anda aldıysanız durumunuzu tek tek, bazen de çoklu olarak etkiliyor.  

Tamam ama duyuyoruz birey 96 yaşında erkek A grubu hastaneden taburcu olurken 30 yaşında olanda tablo çok hızlı gelişiyor, hasta önce yoğun bakım, sonra entübasyon ve sonra maalesef kaybediliyor. 

Nedeni ne bunun? 

Genetik.... Genleriniz... 

Virüs şimdiye kadar A3i suşunun T13730T tipi ve D614G olarak mutasyona uğradı. Bizim bildiğimiz mutasyonlar bunlar. Bilmediklerimiz mutlaka vardır ama çok olduğunu sanmıyorum. 

Yani aslında virüs genel olarak sabit, aynı. 

Oynak olan genlerimiz, hepsi aynı değil. Mutasyonlar var. 

Virüs nereye bağlanıyor? 

ACE2 reseptörüne. 

ACE2 reseptörü nerede? 

Her yerde. 

En yoğun testislerde, sonra akciğerlerde sonra da burun ve ağız epitel hücrelerinde. 

Yani şöyle açıklayalım; 

Virüs anahtar. ACE2 kilit. 

İşte bu kilit bu anahtara çok uygun bir genetik kodlama içeriyorsa, metabolizmanızın kapısı "trink" diye kolayca açılıyor ve hastalanıyorsunuz. 

Bu ACE2 reseptöründeki bazı mutasyonları virüs çok seviyor ve onlara çok kolay ve sıkı sıkıya bağlanıyor. 

Bu mutasyonlar neler? 

En riskli olan iki tanesini yazalım; 

S19P ve K26R gen mutasyonları. 

Genel toplam yapalım; 

84 yaşında B grubu kana sahip ve yukarıdaki bu gen mutasyonlarına sahip olmayan bir teyze 32 yaşında dipçik gibi A grubu kana ve yukarıdaki mutasyona sahip bir erkeğe göre  daha şanslı olabiliyor. 

Son söz; 

Tıp pozitif bir bilim değildir. 

O yüzden hastalık yoktur; hasta vardır.