'Ayık Rusya' hareketi

'Ayık Rusya' hareketi

3 Aralık 2019 Salı  |   Günlük

Fransa’nın önde gelen gazetelerinden Le Monde, Rusya’nın alkolizme karşı verdiği mücadeleyi kazandığını yazdı.

Gazete, Dünya Sağlık Örgütü verilerine dayandırdığı haberde, “Rus sarhoşluğu” ön yargısının aşıldığına vurgu yaptı. Bu verilere göre, 2000’li yılların başından itibaren reklam yasağından vergilere kadar türlü önlemler alan Rusya, 13 yıl içinde alkol tüketim oranının yüzde 43 düşürdü.  

2017 verileri alındığında kişi başına alkol tüketimi Rusya’da 11,1 litreye gerilerken, Fransa’da 11,7 litre oldu. 

Gazetenin yorumunda, Yeltsin’in alkole düşkün bir lider olarak bilindiği, Putin’in alkol kullanmamasının ise “moda” olduğu vurgulandı. Rus liderin sportmen kişiliği ve sağlıklı yaşam tarzının halk üzerinde de etkili olduğu belirtilirken, Rus liderin  bir zamanlar sarf ettiği, “Главное "не путать спорт со спиртом - всего одна буква, а разница колоссальная” (Spor ile spirt'i -alkol- karıştırmayın, arada sadece bir harflik (Rusçada), ama aslında devasa fark var” sözü hatırlatıldı. 

Euronews da Rusya'nın alkolizme karşı mücadeledeki başarısını geçen ay şu yazıyla gündeme taşımıştı: 

"Özellikle milli içkisi votkaya olan düşkünlüğü ile tanınan Rusya şüphesiz ki dünyada en çok alkol tüketilen ülkelerin başında geliyor ya da geliyordu desek daha doğru olur. Çünkü Dünya Sağlık Örgütü tarafından yayınlanan rapor, ülkede alkol tüketiminin 2003'ten bu yana yüzde 43 oranında azaldığını ortaya koydu. Hatta araştırma sonucunda Rusların artık daha az içki içip, daha uzun süre yaşadığı belirtildi.

Rusya Sağlık Bakanlığı verileri de Dünya Sağlık Örgütünü doğrular nitelikte. Bakanlık, son 5 yılda halkın alkol tüketiminin yarı yarıya azaldığını duyurmuştu. Ülkede 2019 itibarıyla kişi başı yıllık alkol tüketimi 9,7 litre seviyesinde. Bu rakam sadece 2017 yılında ise 14 litre civarındaydı. 

Moskova Devlet Tıp Üniversitesi Psikiyatri ve Narkoloji Anabilim Dalı Profesörlerinden Yuri Sivolapa’ya göre alkol tüketimindeki düşüşte Cumhurbaşkanı Putin’in alkol satışına karşı getirdiği bir dizi yasaklama ve sağlıklı yaşam tarzlarına teşvik programı oldukça etkili oldu. 

"Alkolizm en büyük sorunumuz" diyen Putin geçtiğimiz yıllarda alkol reklamlarının yazılı ve internet medyasında yer almasını yasaklamıştı. Hükümet şimdi de sert içki satın alabilme yaşını yükseltmek de dahil olmak üzere yeni bir önlem paketi hazırlığı içinde. 

Dünya Sağlık Örgütüne göre Avrupa ülkelerinde kişi başına düşen yıllık alkol tüketimi listesinin başında yılda 15 litre alkol tüketimiyle Litvanya geliyor. Litvanya’yı kişi başına yılda 14,4 litre ile Çekya, 13,4 litrelik tüketimle de Almanya takip ediyor. 

Bira, votkanın tahtını salladı

Rusya’da sadece alkol tüketimi azalmamış; alkollü içecek tercihleri de değişmeye başlamış. Öyle ki araştırmalar artık Rusya’da özellikle gençler arasında bira ve şarabın, votkaya oranla çok daha rağbet gördüğünü ortaya koyuyor. Moskova Devlet Tıp Üniversitesi Psikiyatri ve Narkoloji Anabilim Dalı profesörlerinden Yuri Sivolapa göre bunun en büyük nedeni, özellikle kariyer kaygısı yaşayan gençlerin sert içecekler yerine bedenlerini yormayan bira gibi daha az alkollü içkileri tercih etmeleri.

Resmi rakamların gerçeği yansıtmadığını düşünenler de yok değil. Özellikle üreticilere göre alkol tüketiminin azalmasına karşın, kayıt dışı alkol üretimi artıyor. Ayrıca üreticiler, kırsal kesimlerde halkın evlerinde yaptığı "samogon" adı verilen alkollü içecek ile merdiven altı koşullarda üretilen sahte içkinin istatistiklere dahil edilmediğini belirtiyor. Rusya’da sık sık sahte alkol yüzünden ölümler yaşanıyor. 2016 yılında Rusya'nın Sibirya bölgesindeki Irkutsk kentinde alkol yerine banyo yağı içen 62 kişi metil alkol zehirlenmesinden dolayı hayatını kaybetmişti.

Ülkede bir grup genç de tüketimdeki düşüşe rağmen fazla alkol neticesinde binlerce insanı hastaneye yatırmaya devam eden ve hatta ölümle sonuçlanan bu ulusal alışkanlığı değiştirmeye niyetli. Kendilerini “Ayık Rusya” olarak tanımlayan bir grup eylemci, özellikle geceleri içki satışının yasak olduğu yerlerde devriye geziyor ve kaçak içki satışı yapıldığını tespit ettikleri dükkanları polise ihbar ediyor. Eylemcilerden Anton Borovsky, “Alkol lobicileri her şeyin yolunda olduğunu söylüyor, ancak alkol her zaman ve her yerde satılabilir. Bizim hedefimiz saat 23: 00'ten sonra alkol satışını belirlemek ve ihlal edenleri cezalandırmak” diyor. 

Yasa dışı satışların doğrudan halk sağlığını riske attığını söyleyen gruba göre, her yıl 100 binden fazla Rus, sahte alkol içtikten sonra tıbbi yardım almakta."

(TürkRus.Com)